Temperament

Temperament zgodnie z regulacyjną teorią zachowania (RTT) Strelaua (1995) obejmuje sześć cech: żwawość czyli tendencję do szybkiego reago­wania, persewertywność (tendencję do powtarzania zachowań), wrażliwość sensoryczną (zdolność do reagowania na słabe bodźce), reaktywność emo­cjonalną (tendencję do reagowania na bodźce związane z emocjami łączącą się z dużą wrażliwością i niską odpornością emocjonalną), wytrzymałość (zdolność do adekwatnego reagowania w trudnych sytuacjach), aktywność (tendencję do zachowań dostarczających stymulacji zewnętrznej).

Interesująca nas tu cecha reaktywności emocjonalnej dotyczy energe­tycznego poziomu zachowania. Obejmuje ona z jednej strony pobudliwość, wrażliwość uczuciową, a z drugiej strony odporność emocjonalną, która znajduje się w odwrotnej relacji do wrażliwości. I tak jednostkę, która na byle uwagę krytyczną reaguje bardzo żywo, np. w postaci agresji, ucieczki, można określić jako silnie reaktywną emocjonalnie i mało odporną.

Według Strelaua temperament może moderować zachowanie w sytu­acjach ekstremalnych, w warunkach stresu. Efekty stresu, np. zaburzenia w zachowaniu, w stanie zdrowia, w mechanizmach fizjologicznych i bioche­micznych, mogą być mniej intensywne, krócej funkcjonujące wówczas, gdy jednostka ma słabą wrażliwość i dużą odporność emocjonalną. Takimi pa­rametrami odznaczają się m.in. wybitni politycy, biznesmeni, którzy mimo trudnych warunków, zagrożeń utrzymują pogodny nastrój i optymizm.

Tak więc ogólnie biorąc ?dobry” temperament, np. łączący się z tzw. żwawością, aktywnością, z interesującą nas tu odpornością emocjonalną.

może znacząco wpływać na pokonywanie trudności, wytrwałe działanie, a tym samym na przebieg życia.